Reliëf van Geert Spuijbroek

Naast de ingang van de Zonnebloemschool aan de Europalaan bevindt zich een bijzonder natuursteenmozaïek van kunstenaar Geert Spuijbroek. Het reliëf werd in 1960 aangebracht en is een voorbeeld van de toepassing van beeldende kunst in schoolgebouwen tijdens de wederopbouwperiode.

De geschiedenis van de school gaat terug tot 1955, toen de Stichting voor christelijk buitengewoon lager onderwijs voor de Noordoostelijke Polder en Omgeving toestemming vroeg om een school te stichten. Op 1 april 1958 begon de Flevoschool met vijf leerlingen met moeilijk leren. Op 1 november 1959 volgde een afzonderlijke afdeling voor zeer moeilijk lerende kinderen: de Zonnebloemschool.

Het kunstwerk kwam tot stand in een periode waarin de percentageregeling beeldende kunst steeds vaker werd toegepast. Deze regeling maakte het mogelijk om een deel van de bouwkosten van scholen en andere openbare gebouwen te besteden aan kunst. Zo kregen kunstenaars de gelegenheid om architectuur en beeldende kunst met elkaar te verbinden.

Spuijbroek maakte het reliëf met verschillende soorten natuursteen, waaronder grijs graniet, groene serpentijn, wit marmer en kalksteen. Hij zaagde de stenen in staafjes en vervolgens in uiteenlopende vormen en formaten. Door deze elementen samen te voegen ontstond een abstracte, niet-figuratieve voorstelling.

De kunstenaar werkte volgens de indirecte mozaïekmethode. Daarbij worden de steentjes eerst in spiegelbeeld op papier gerangschikt en vervolgens op de uiteindelijke ondergrond aangebracht. Boven het midden van het reliëf is nog een horizontale naad zichtbaar, die verraadt dat twee afzonderlijk gemaakte panelen zijn samengevoegd.

Het werk maakt deel uit van een grotere reeks reliëfs van Spuijbroek in Emmeloord. In totaal waren er zes werken van hem verspreid over drie schoolgebouwen. Twee reliëfs bevonden zich in de voormalige christelijke technische school De Schakel aan de Espelerweg, die in 2003 werd gesloopt. Drie andere sierden de voormalige school aan De Smeden, op de locatie waar nu de Smedenpoort staat.

Het reliëf aan de Europalaan herinnert daarmee niet alleen aan de kunstenaar Geert Spuijbroek, maar ook aan de naoorlogse traditie waarin kunst een vaste plaats kreeg in het onderwijs en de architectuur van de jonge Noordoostpolder.

Over de kunstenaar

Gerhardus Johannes Spuybroek, is op 6 februari 1920 in Raamsdonksveer geboren en in 2004 op 84 jarige leeftijd overleden.
Na de MULO ging hij naar de HBS. Daarna volgde hij een opleiding aan de Academie voor Beeldende Kunst in ’s Gravenhage.

In de Tweede Wereldoorlog zet hij zijn grafische talenten in voor het maken van vervalsingen in dienst van het verzet.
In 1946 start zijn loopbaan als docent aan het Erasmiaans Gymnasium in Rotterdam.
Van 1957 tot 1974 was Spuybroek docent aan de Academie voor Beeldende Kunst in Rotterdam.

Hij is in de eerste plaats altijd docent geweest. Zijn werk als vrij kunstenaar heeft hij er naast gedaan.
Twee dingen vallen op aan het werk van Spuybroek. Ze zijn vaak gesitueerd bij Christelijke scholen. Het andere opvallende is dat het werk zo enorm gevarieerd is.
Zoveel verschillende stijlen en technieken.

Spuybroek had zitting in het bestuur van een groot aantal verenigingen en organisaties.
Zo was hij lid van de Vereniging tot Instandhouding van Christelijke Scholen.
Hij is lid geweest van het hoofd-bestuur van de Bond van Christelijke Kunstenaars in Nederland. Vanzelfsprekend spande een vereniging als deze zich in, voor het plaatsen van kunstwerken bij scholen. Waarschijnlijk vormt de verzuiling, die toen in Nederland nog een grote rol speelde, een verklaring waarom het werk van Spuybroek vaak bij Christelijke scholen te vinden is.
Over de reden dat zijn werk zo gevarieerd is in materiaal en uitvoering kan alleen maar worden gespeculeerd.
Zijn leraarschap bracht ongetwijfeld met zich mee dat hij zich niet tot één stijl of techniek kon beperken.
Hij moest als docent zijn leerlingen een zo breed mogelijk spectrum aan materialen, methoden en technieken leren.
En hij moest zich dus ook zelf bekwamen in het gebruik van deze verschillende materialen, methoden en technieken.