de POLDERTOREN .nl

Gereformeerde Kerk vrijgemaakt
De Kandelaar

Gereformeerde Kerk vrijgemaakt Marknesse “de Kandelaar”
Noordzoom 117

Nederlands dagblad 31-01-1974

De gemeente van Marknesse mocht als laatste „polderkerk” — er zijn er vier — onder grote belangstelling een nieuw gebouw in gebruik nemen.
Na de trieste breuk in 1969 heeft men onderdak kunnen vinden in de Land- en Tuinbouwschool. Steeds heeft alle kerkvergaderend werk doorgang kunnen
vinden, hoewel het niet altijd een prettig ding was, te weten dat men afhankelijk was van anderen.
Begin 1973 kreeg de kerkeraad te horen dat het schoolgebouw na de  nog lopende cursus afgebroken zou worden wegens een tekort aan leerlingen. Dat er op korte termijn naar iets anders uitgekeken moest worden was duidelijk. Helaas waren andere gelegenheden om samenkomsten te houden niet aanwezig. De kerkeraad zag nog maar één alternatief, en wel het bouwen van een eigen kerkgebouw.
De vraag rees echter of dit wel een reëel plan was, gezien het aantal zielen van de gemeente.
Slechts 23 gezinnen. Daarbij geen „rijken” noch „edelen”. Toch heeft de raad dit plan aan de gemeente voorgelegd tijdens een gemeentevergadering en na instemming van de gemeente gevraagd om een bedrag van duizend gulden per gezin.
Dit was beslist geen kleinigheid en dat hier sprake was van het bren- gen van een offer is niets te veel gezegd. Het geld kwam er en tevens het enthousiasme om zelf te doen wat in het vermogen lag.
Tevens zijn alle zusterkerken met gunstig gevolg aangeschreven hoewel er nog veel geld binnen zal moeten komen om de zware last enigszins te verlichten die nu nog op de gemeente te Marknesse rust. De heer Schuurman, praeses van de kerkeraad, was zonder meer trots en ten zeerste verheugd over het moderne strakke, maar toch sfeervolle gebouw. De kerkzaal biedt plaats aan ca. 150 mensen. Ook een ruime vergadergelegenheid is aanwezig, waar dus
niet alleen de kerkeraad werkzaam kan zijn, maar waar ook het verenigingsleven ten volle profijt van kan hebben.
Twee grote ramen zijn door zr. Bos op kunstzinnige wijze bewerkt, door uitgesneden glas aan te brengen op de bestaande ruit, in een prachtige kleurschakering. De ene ruit stelt de wonderbare visvangst voor, de andere ruit wacht nog op voltooiing.
Een architect bleek niet nodig, daar de aannemer, de heer Van Pijkeren te Dalfsen zelf voor de nodige tekeningen en bestek heeft kunnen zorgen. Ook dit betekende weer een besparing op de kosten.
Van Pijkeren prees de samen- werking tussen aannemer en uitvoerder. Er zijn dan ook heel wat uren gemaakt door de mannen.
Het grondwerk is door eigen mensen gedaan, tevens het gehele constructie-werk, het schilderen, het aanleggen van een parkeerplaats enz. Ds. Lok uit Kampen ging wat breder in op de naam Kandelaar Kerk. Origineel is de naam niet.
Maar deze naam geeft wel grote verplichtingen en verantwoordelijkheid. Men moet leven als lichtende sterren door God geplant in deze duisternis.
Namens de zusterkerken werd gezorgd voor een prachtige kanselbijbel. Ook de verenigingen lieten zich niet onbetuigd en op vaak humoristische wijze werden prachtige geschenken aan de kerkeraad overhandigd.
Ondanks de vreugde werd toch van zorg gewaagd. Kosten van de kerkbouw ongeveer twee ton. Vandaar dat men genoodzaakt was de zusterkerken aan te schrijven, met een speciale aanbeveling van de classis. Ook deze gemeente heeft al haar bezittingen in februari 1969 achter moeten laten. Sprake van een beste spaarpot is er uiteraard niet. Er zal blijvend geofferd moeten worden.- In Marknesse leeft de wetenschap dat de Heere zorgt. Hij is het die bouwt
en dan kunnen Zijn kinderen gerust zijn.

Gereformeerd

Grachtwal/Noordeinde – Deze kerk werd in het kader van het samengaan met de hervormde gemeente afgestoten en later gesloopt.
De 4e Gereformeerde kerk in Noordoostpolder.

Geschiedenis
De gevormde Samen Op Weg-gemeente gaat de Nederlandse Hervormde kerk gebruiken als Samen-Op-Weg-kerk. De Gereformeerde kerk (1960, Th. Verlaan) is afgestoten. Het orgel is verhuisd naar Heerenveen. De Gereformeerde kerk is inmiddels gesloopt.

Op de vrijgekomen plek is een vijf bouwlagen hoog appartementencomplex gebouwd. Bij de entree ervan krijgt de oude klok uit de afgebroken kerk een plaats.

De kerk van Marknesse heeft besloten de kansel en het doopvont uit het verenigingsgebouw in leen te geven aan de jonge gemeente van Dronten  in de nieuwe polder Oost-Flevoland. Tevens werd besloten het avondmaalservies, dat Marknesse vroeger van de kerk van Vollenhove (link) heeft gekregen, aan de kerk van Dronten ten geschenke te geven. Ten aanzien van het laatstgenoemde werd bepaald, dat het weer doorgegeven moet worden aan een andere polderkerk, zodra Dronten een definitief kerkgebouw krijgt. Omdat de kerkdiensten in Dronten voorlopig nog in een schoolgebouw worden gehouden, kan de aangeboden kansel helaas niet worden gebruikt, omdat deze te groot is voor de beschikbare ruimte.

(20 oktober 1962)

Het kerkgebouw van de Gereformeerde Kerk in Marknesse is eenvoudig en modern vormgegeven.
De kerkzaal heeft een licht oplopend zadeldak. Hoog in de vlakke zijgevels zijn aan elke kant vijf vierkante ramen aangebracht, met daaronder kleine raampjes. De vrijstaande toren heeft een vierkante grondvorm en is bovenin open. De gevels zijn van geelgrijze baksteen. Het dak is van bitumen met stalen spanten, Het kerkgebouw ligt aan de rand van het centrum. De kerk verbindt het centrum met een woonwijk.

Architect Th. Verlaan was tevens bouwkundige en was sinds 1947 werkzaam bij de Bouwkundige Afdeling van de Directie.
Hij leverde plannen voor de bouwkundige vormgeving van Marknesse, Ens, Luttelgeest, Bant en Creil. Deze ontwerpen zijn geïnspireerd door de dorpen die Granpré Molière ontwierp in de Wieringermeerpolder. In 1959 vestigde hij zich als zelfstandig architect in Zwolle, Hij restaureerde onder andere het Broerenklooster in Zwolle.
Ook heeft hij torens ontworpen in Weert en Arnhem,
Verder ontwierp hij de gemeentehuizen van Emmeloord, Genemuiden en Losser.

Bron: Kerkopbouw en kerkbouw in de IJsselmeerpolders.

De gereformeerde kerk van Marknesse met vrijstaande toren vormt in alle eenvoud een markant ensemble. Het gebouw is van geelgrijze baksteen en heeft een zadeldak met een zeer lichte helling, welke verticaal wordt herhaald in de (smalle) zijgevel. De muren zijn verder volkomen vlak zodat daarin de grote en zeer kleine rechthoekige vensteruitsnijdingen de enige decoratie vormen. De toren is met een iets donkerder baksteen gebouwd en draagt een betonnen lantaren met klokken.

Bron: Architectuur en stedenbouw in Flevoland

Klok

De kerk is gesloopt. Op deze plek staat nu een appartementencomplex.
De oude kerkklok is hier aan de muur geschroefd.

Gereformeerde gemeente
Het Anker

Korte Voor 16 – Oud gereformeerd (ger. gemeente) – 952

Het kerkgebouw van de Gereformeerde Kerk (vrijgemaakt) in Marknesse is gebouwd in traditionele stijl.
De rechthoekige kerkzaal heft grote ramen en een zadeldak

Boven de ingang zit een luifeltje.
Op de voorgevel zit een trechtervormig uitsteeksel.
De gevels zijn  van bruingele handvorm waalsteen, de vensters van gebroken wit hout, de deuren van  staal en het dak bestaat uit pannen.

Architect P.van Loo ontwierp onder meer ook het kerkgebouw De Rank in Emnmeloord

Gebouw

bron: https://ngkmarknesse.nl/over-ons/algemene-info/gebouw/

Het kerkgebouw “Het Anker” van de Nederlands Gereformeerde Kerk van Marknesse staat op de hoek van de Oudeweg en de Hoogzijde. In het dorp staat het ook wel bekend als het kerkje bij Weevers. De gemeente van de Nederlands Gereformeerde Kerk van Marknesse is één van de kleine kerken in het dorp.

Het gebouw is ontworpen door de groninger architect Ir. P. Van Loo, en is gebouwd in 1954. De kerkzaal heeft een capaciteit van ca. 100 zitplaatsen en is gemeubileerd met stoelen, waardoor meerdere indelingen mogelijk zijn. Hierdoor is de ruimte voor diverse doeleinden bruikbaar

De kerkzaal is vrijwel ongewijzigd gebleven. Wel is de oorspronkelijke elektrische verwarming in 1996 vervangen door centrale verwarming, waarbij de roosters van de voetverwarming zijn gehandhaafd, en voorzien van een warmwaterleiding.

Oorspronkelijk bevatte het gebouw naast de kerkzaal alleen een consistoriekamer en algemene ruimten als keuken, berging en toilet. In 1998 is het bijgebouw vergroot waardoor een extra vergaderzaal ontstond, een grotere keuken, garderoberuimte en een extra berging.

Het Orgel

In de kerkzaal op een galerij, staat een pneumatisch éénklaviers kerkorgel met zelfstandig pedaal met 1 stem. Het klavier bevat 7 stemmen.

Het orgel is oorspronkelijk gebouwd door de fa. de Olde uit Enschede voor de kerk van de Gereformeerde Gemeente in Emmeloord. Toen deze kerk in 1967 een nieuw orgel aanschafte is het orgel door de fa. Verschueren uit Heijthuizen verplaatst naar Marknesse, en uitgebreid met de subbas.
In 1997 is het orgel door orgelbouwer M. Oranje uit Kampen grondig onderhanden genomen. Daarbij is de dispositie iets gewijzigd, zijn diverse kleine gebreken opgeheven, is de windvoorziening vernieuwd en is het orgel opnieuw geïntoneerd.

Naamgeving ‘Het Anker’

Tot 1998 had ons gebouw geen naam. De kerk kreeg toen een nieuw bijgebouw en de kerkenraad deed een oproep aan de gemeente om een naam te bedenken voor de kerk. Er kwamen eerst 10 namen binnen die werden bekend gemaakt. Later volgde nog een aanmelding van een zuster.

Deze naam heeft de voorkeur gekregen van de gemeente en de kerkenraad. Vanaf toen was de naam: Het Anker.

Het anker is in de Bijbel het teken van de hoop. “Die hoop is als een betrouwbaar en zeker anker voor onze ziel” (Hebreeën 6:19). “Het geloof legt de grondslag van alles waar we op hopen” (Hebreeën 11:1). Het anker is dus een teken van de zekerheid van ons geloof. Het past ook goed bij land uit de zeebodem.

Verlosserkerk
Hervormd

De Verlosserskerk in Marknesse heeft een traditioneel uiterlijk. Er is rekening gehouden met de wensen van de gebruikers, die een echte dorpskerk wilden. Het kerkgebouw is smal en hoog en staat op een verhoging. De ramen in de kerkzaal zijn langwerpig rechthoekig. De kerktoren vormt de overgang van kerkzaal naar pastorie en jeugdbouw. De overheid subsidieerde de bouw van de toren die een vierkante grondvorm heeft en 21 meter hoog is. Op 16 meter hoogte bevindt zich een platform met een balustrade. De gevels zijn van geelgrauwe ijsselsteen, de vensters en deuren van hout en dak van grijsblauwe pannen.
Het gebouw wordt tot de Delftse School gerekend. Er is een glas-in-loodraam van atelier G. Schoneveld. De andere ramen zijn door de architect ontworpen. De kerk is traditioneel ingericht. Het kerkgebouw ligt excentrisch en sluit de belangrijkste winkelstraat aan de zuidkant van Marknesse af.
Architect F.B. Jantzen uit Amsterdam ontwierp ook de Hervormde Kerk in Luttelgeest.
Verder ontwierp hij kerken in Eindhoven, Oegstgeest, IJmuiden en Amsterdam.

Op de hoek van de kerk staat een half-ingebouwde toren met balustrade en opengewerkte achtzijdige lantaarn.
Bovenop een windvaan in de vorm van een schip. Maar wat voor een schip ?

(Uit het boek 75 jaar Marknesse) :

Nee, het is niet de ark van Noach; op middeleeuwse platen en schilderijen wordt zij altijd afgebeeld als een boot met een schuur erop. Nee, het is ook geen vissersboot; zo’n botter heeft geen vierkant zeil. Een kogge ? Zou misschien kunnen, maar deze boten zijn korter en plomper. Een VOC-schip dan? Ook niet. Die hebben meer masten en zeilen. Wat dan wel ? Met de archivaris Marjan Pol van de PKN-kerk in Marknesse bekijken we de archieven. Er is een mooie technische beschrijving van de windwijzer met tekening. De maten, de materialen en zelfs het gebruikte aantal schroefjes wordt duidelijk vermeld. Maar niets over het type schip en haar betekenis. Wat nu? Een onafhankelijke deskundige gevraagd. Deze zegt onmiddellijk: : “Het is een karveel met een Maltezer kruis in het zeil.” Hij voegt er aan toe: “Dergelijke middeeuwse  scheepjes voeren vroeger in de Middellandse zee”. Zo, dat is duidelijke taal. Maar het blijft een raadsel. Wat moet zo’n antiek Zuid-Europees scheepje op een kerk in onze polder? Maar dan vervolgt hij opeens onverwachts: “Het schip van Columbus was ook een Karveel.” We zijn perplex. Zou het dan een verwijzing naar de bekende ‘Santa Marina’ kunnen zijn? Misschien. Het is mogelijk. Ook de symboliek is dan duidelijk. Immers, ontdekkingsreizigers, pioniers en kerkmensen hebben allemaal hetzelfde ideaal; ze zijn op weg naar een nieuw land… .

Kruisvormig reliëf met een voorstelling van het Lam Gods, met de tekst ‘Zie het Lam Gods‘

Lam Gods

(Agnus Dei in het Latijn) is een uitdrukking die verwijst naar Jezus Christus in zijn rol van de perfecte sacramentele opoffering die de zonden van de mens verzoent in de christelijke theologie.
Het offer van een lam en het Bloed van het lam zijn in de godsdiensten van het Midden-Oosten een vaker gebruikt beeld. In de protestantse kerken wordt de aan Openbaring van Johannes ontleende uitdrukking “gewassen in het bloed van het lam” wel gebruikt als aanduiding van de verlossing van de door kerken veronderstelde erfzonde.
In de kunst is het Agnus Dei de figuur van een lam dat een kruis draagt, symbool voor Jezus als Lam Gods. Deze voorstelling wordt vaak gebruikt in christelijke kunstwerken, waarvan het Lam Gods te Gent het beroemdste is. (bron: wikipedia)

Onderaan op de oostgevel is een steen ingemetseld met het jaartal van de bouw van de kerk.
Anno Domini 1955 :  In het jaar des Heren 1955

Orgel

Willem van Leeuwen bouwde in 1954-1955 een orgel voor de Hervormde Kerk in Marknesse.
Het is in gebruik genomen op 4 augustus 1955. Sinds de vorming van de PKN draagt het gebouw de naam ‘De Schutsluis’.
Het orgel is in de loop van de tijd gewijzigd.
Op het Hoofdwerk werd de Kromhoorn vervangen door een Trompet en op het Positief de Scherp door een Cornet.

O.L.V. Sterre der Zee kerk
Rooms Katholiek

G. Lokkenstraat 32 – O.L.V. Sterre der Zee kerk
Geschiedenis
Op 27 augustus 1944 werd in Marknesse de eerste noodkerk gebouwd. In 1948 werd een begin gemaakt met de bouw van het dorp Marknesse. Hierdoor werd de noodkerk al gauw te klein. Er was een flink bedrag nodig om een kerkgebouw te kunnen neerzetten. In 1953 kwam er een gunstige financieringsregeling tot stand. De helft van de bouwkosten was voor de overheid, de andere helft voor de kerkgemeenschap. Rond 1954 ontwierp architect A.J.M. Vosman uit Deventer de nieuwe kerk.

De eerste steen werd gelegd op 12 juni 1956 door mgr. P.A. Nierman. Op 30 april 1957 was de plechtige consecratie van de kerk.
Aannemer Mokveld heeft de kerk gebouwd.

Gebouw
Het kerkgebouw heeft een zadeldak en de tegelijkertijd gebouwde pastorie een schilddak. De vensters in het kerkgebouw zijn grotendeels rondboogvormig en voorzien van onderdorpels met afzaat en in stalen stijlen en regels gevat, glas-in-lood. Het symmetrische vooraanzicht van de kerk wordt gedomineerd door de toren, waarvan het zadeldak dwars op de kap van het schip staat. De entree is rondboogvormig en met een dubbele paneeldeur met een sluitsteen in de betonnen omlijsting. Het onderste deel van de toren heeft een steunbeer aan weerszijden. In het midden van de gevel staat een gebeeldhouwd reliëf van een Madonna met kind.

Toren
De luidklok is gegoten door Petit en Fritsen in Aarle-Rixtel. De klok heeft de toonhoogte A. Zij weegt 493 kilo en de klepel weegt 20 kilo. De klok is ontworpen door T. Hogen en zoon uit Amsterdam. Het opschrift op deze klok luidt: ‘Maria Vocor Ubi Pridem Sonibus Maris Nunc Vox Mea Laudat Dominum’. Dit betekent: ‘Maria heet ik, waar eerst de klanken der zee de lof des Heren verkondigen, doet dat nu mijn stem’. Het beeld van Maria aan de voorzijde van de kerk is vervaardigd uit tufsteen. Het ontwerp hiervan komt van P.C. van Dungen uit Oostrum.

Orgel
Het orgel is gebouwd door firma Valckx & Van Kouteren in 1956.

(Bron www.ireaneusparochie.nl/marknesse)

De Rooms-Katholieke Kerk in Marknesse kenmerkt zich door neo-Romaanse / vroeg christelijke elementen.
De kerkzaal heeft een schip met drie traveeën en twee zijbeuken, die door kolommen van het schip gescheiden worden.
Hoog in elke travee zit een rond venster,
De voorgevel is zo hoog, dat deze als toren kan worden aangemerkt.
De kerkzaal heeft een zadeldak en de toren ook.
De pastorie heeft een schilddak en is door een zaaltje met de kerkzaal verbonden.
De kerk staat op een verhoging.
De gevels zijn van grijs genuanceerde baksteen, de vensters en deuren van hout en de daken zijn afgedekt met bruine pannen.

Architect A. Vosman uit Deventer ontwierp ook de Rooms-Katholieke Kerk in Bant.
Daarnaast ontwierp hij tussen 1949 en 1960 rooms-katholieke kerken in Braamt, Azewijn, Diepenveen, Arnhem, Almelo, Oosterbeek, Heide, Uden en Twello

Bron: Kerkopbouw en kerkbouw in de IJsselmeerpolders.

Oorsprong Sterre de Zee

Ten tijde van de korte terugkeer van het beeld aan de Sint-Pieterstraat, kort voor het jaar 1700, kreeg het beeld de benaming ‘Sterre der Zee’ (stella maris). De titel ‘Sterre der Zee’ is een zeer oude, dus al langer bestaande eretitel voor Maria, afkomstig van de H. Hiëronymus, de kerkvader die de Latijnse Vulgaatvertaling van de Bijbel bezorgde. Op zoek naar de betekenis van de naam ‘Maria’, Mirjam in het Hebreeuws, las hij de naam als een combinatie van de twee Hebreeuwse woorden mar ‘druppel’, en jam ‘zee’, dus ‘druppel van de zee’, in het Latijn stilla maris. ‘Stilla maris’ werd al snel verbasterd tot stella maris, ‘sterre der zee’, en als zodanig kwam deze titel terecht in de Litanie van Maria. De Mariatitel Stella Maris komt dus eigenlijk voort uit een leesfout. In de Middeleeuwen was deze eretitel van Maria zeer geliefd. Wij danken er onder andere de mooie gregoriaanse hymne Ave Maris Stella aan. De benaming ‘Sterre der Zee’ werd voor het genadebeeld van de Franciscanen echter pas  voor het eerst in 1701 gebruikt, en wel ter herinnering aan een wonder dat in 1684 plaatsgehad zou hebben. Een edelman zou op zee in een storm terecht zijn gekomen, en zou de belofte gedaan hebben, als hij het gevaar zou overleven, een altaar te stichten voor het Mariabeeld van de Franciscanen van Maastricht. Op het eerste gezicht zou men denken aan een vrome legende, maar de edelman heeft echt bestaan. Het is een Brussels edelman, François II van Kinschot (1616-1700), graaf van Sint-Pieters-Jette en baron van Rivieren (ten westen van Brussel), gehuwd met Anna Charlotte van Berghe genant Trips, die op zee in een storm terecht kwam, Maria aanriep met het beeld van de Madonna van de Minderbroeders voor ogen, en beloofde bij veilige thuiskomst een altaar voor het beeld van de Minderbroeders te financieren. Toen hij de storm had overleefd, en behouden was thuisgekomen, kwam hij zijn belofte na, en liet in de Franciscanenkerk een altaar bouwen waar het Mariabeeld een plaats op kreeg. Dit zou de aanleiding zijn geweest om het Mariabeeld voortaan ‘Sterre der Zee’ te noemen. 

bron: http://www.sterre-der-zee.nl

Het is vandaag 22.10.2026
When they go low, we go high !